Anarchie

Hij belde op of ik vanmorgen op de persconferentie kwam. Die zou om 08.30 uur zijn, aan de Coolsingel te Rotterdam. Weet je wel wat je vraagt, zeg ik.

Om er op tijd te zijn moet ik al om 7 uur gaan rijden. Maar ik doe het en het is het waard. De boodschap is dat Donner in Rotterdam gaat verbouwen en uitbreiden, en het is allemaal bijzonder groots en ambitieus. En dat anderhalf jaar nadat al die grote boekwinkels failliet gingen zijn ze nu weer enorm: Scheltema Amsterdam, Van der Velde Groningen, Paagman Den Haag, Gianotten Tilburg... 

Bij Donner zijn ze heel verheugd dat ik er ben en dat is wederzijds. Tijdens een kopje kov ná de persconferentie praten we over het leven, zijn anarchistische karakter en dat van de boekhandel. Dat dat nu weer terug is. En dat iedereen dat /hen omarmt. Yeah.

Dat ik dat dan allemaal opschrijf ('Je hebt er een interview van gemaakt!') daar is hij heel blij verrast over. Wat dacht hij eigenlijk dat ik daar zat te doen?

Mann und Segeltjes

Bobby is een verzamelaar. Zelf vindt hij het wel meevallen, maar ik niet. Vorig jaar was hij bezeten van de 'kristallen' glazen van AH, nu spaart hij weer zegeltjes voor de messen- en bestek-sets. 

Omdat ik vaak boodschappen vraagt hij of ik zegeltjes wil meenemen. Wat een dilemma, want eigenlijk wil ik dat niet. We hebben immers al twee messenblokken en twee bestek-lades samengevoegd. Om maar een voorbeeld te noemen: we hebben vijf kaasschaven. Ik geef toe: ik had er drie, en hij twee. Maar laatst kregen we er weer een. Net voor ik naar ga vraagt hij: heb jij nog niet wat zegeltjes van van de week? En ja, ik heb er zéventien. En dan zit hij als een kind zo blij zijn zegeltjes te plakken. Wie kan dat weerstaan?

Badwater

Help! We hebben nog een lege pagina! Om 15 uur snel naar huis om 'even' een boek te lezen en te recenseren. Even. Om 21 uur is het klaar. Het gaat over papieren boeken en e-boeken, zo'n onderwerp dat de gemoederen vaak - onnodig in my humble opinion -  op scherp zet.

Voor wie zich op feestjes gedwongen voelt zich te verdedigen tegenover mensen die nauwelijks nog boeken lezen, laat staan bezitten, is Het boek en het badwater Lisa Kuitert vast heel welkom. Jarenlang heerste er een koude oorlog tussen digitale en papieren believers, maar de scherpe kantjes zijn daar ook weer een beetje van af.

Reden waarom Het boek & het badwater nu verschijnt, is omdat Kuitert zich eraan ergert dat fysieke boeken steeds meer uit het zicht verdwijnen: uit de huiskamers, uit de universiteiten, uit de openbare bibliotheken. Bij bibliotheken wordt gigantisch bezuinigd. Op de websites van bibliotheken wordt het woord boek angstvallig vermeden en gaat het alleen nog over kennis en informatie. Een aardige ontwikkeling is wel weer dat er vrijwilligers- en zwerfbibliotheken de kop op steken. ‘Door boeken te zien word je geprikkeld ze te lezen. Als je ze gelezen hebt zal het zien ervan je de kennis weer in herinnering brengen’, aldus Kuitert.

Het boek en het badwater is een strijdschrift om het papieren boek in ere te houden. Digitale boeken hebben ook hun functie, maar volgens Kuitert bestaat die grotendeels bij het bestaan van het papieren boek. ‘Áls het papieren boek zou verdwijnen zou het met het e-boek wel eens snel gedaan kunnen zijn. Zonder zijn papieren evenknie heeft het e-boek geen duidelijke functie. Nu kies je voor e-boeken als het zo uitkomt; omdat je niet wilt sjouwen, goedkoper uit wilt zijn, de letters wilt vergroten. Maar het papieren boek is de smaakmaker, dat brengt je überhaupt op het idee een boek te gaan lezen. En dat uitnodigende, het zichtbare en tastbare, “eeuwig” bewaarbare dat hebben nu eenmaal uitsluitend de papieren boeken.’

Er zij licht

Wat een lamp al niet vermag! Zoals ik al zei: de huiskamer wordt steeds gezelliger. De parelmoeren lamp doet wonderen voor het barhoekje. Nu nog schilderijtjes aan de wand. Ik kan er nu al naar uitkijken daar 's avonds met een krantje en een biertje te zitten keuvelen met de kok des huizes. Die ben ik vaak zelf, maar soms ook niet.

Er wordt toch meer gestorven dan je zou denken

Mooie Allerzielen-bijeenkomst op St. Barbara. De kapel is bomvol. Er is een mooi koor, er zijn mooie overwegingen. 

Buiten hebben ze vele tientallen fakkels langs de lanen gezet. Na de bijeenkomst krijgen we allemaal een rode grafkaars en dan gaan de mensen naar het graf van hun geliefden. Peek en ik hebben allebei niet iemand op deze begraafplaats. Sommige graven zijn fel verlicht, andere helemaal niet. Wij zetten onze kaars bij een kindergraf. Dan vertellen we elkaar over de laatste jaren van onze ouders.

Kerkhof

Een herfstdag tegen Allerzielen,

het was niet anders dan het was:

de zon, de bladeren die vielen,

het hek, de zerken en het gras.

Ik had een tijdje rondgezworven

voor ik haar graf gevonden had,

Want er wordt toch nog meer gestorven

dan je zou denken in zo'n stad.

En half beschaamd en half bewogen

-je ziet jezelf een beetje staan-

heb ik verwonderd overwogen

hoe vreemd de dingen altijd gaan,

hoe onverbiddellijk de liefde

verband houdt met verdriet en rouw,

en of ik als zij nu nog leefde

nog zoveel om haar geven zou.

En nimmer was het dichter bij me

en nimmer verder van me af,

het denken over de geheimen,

De gruwelijke, van het graf.

Jean Pierre Rawie

Most of all

Het is weer tijd voor een tekening. Ditmaal wordt het de vroeggestorven Eva Cassidy, van het het prachtig smartelijke 'Autumn Leaves'. Volgens mij schrijf ik dat elke november. Ik kreeg haar cd 'Songbird' zo rond 2001, had nooit van haar gehoord, maar was meteen verkocht en verslaafd. Ik was verlaten en zo heartbroken als een mens maar kan zijn. Dit lied gaf dat gevoel een plek. 'The falling leaves drift by my window...'  'But I miss you, most of all, my darling, when autumn leaves start to fall....

Allerzielen

Voor het eerst sinds we hier wonen, nu bijna een half jaar, hebben er eindelijk weer zo'n heerlijke kalmerende karakteristieke eindeloze zaterdagavond. Op de stereo Engelse evensongs en ik ga weer tekenen. De tekenspullen staan nu voor het grijpen in het nieuwe kantoor. 

Morgen is het Allerzielen, ik ben behalve intens tevreden ook behoorlijk moe en een beetje treurig. Een bezoek aan het graf te Emmen zou me goed doen, maar dat gaat het echt niet worden. Kortom: de hoogste tijd voor het tekenen van weer een angel statue.